هێڵکاریی هێڵی بە pgfplots
بۆ هەر هێڵێک یەک \addplot لە ناو axisـێکدا زیاد بکە؛ هەریەکە بە هەڵبژاردەی وەک red، dashed، thick یان mark=square* شێواز بدە، یان با لیستی خولەکە شێوازێکت بۆ هەڵبژێرێت.
چەند هێڵێک لە یەک تەوەردا
هەر \addplotـێک زنجیرەیەک زیاد دەکات. بەبێ هەڵبژاردە، زنجیرەکان یەک لە دوای یەک شێوازەکەیان لە لیستی خولەکەوە وەردەگرن. بە \addplot+[...] ئەو شێوازە دەهێڵیتەوە و تەنها بەشێکی دەگۆڕیت.
سێ زنجیرە لە لیستی خولی بنەڕەتییەوە
\begin{tikzpicture}
\begin{axis}[xlabel=Week, ylabel=Orders, legend pos=north west]
\addplot coordinates {(1,12) (2,18) (3,25) (4,31) (5,44)};
\addplot coordinates {(1,10) (2,14) (3,15) (4,21) (5,24)};
\addplot+[dashed] coordinates {(1,5) (2,9) (3,8) (4,12) (5,13)};
\legend{Erika, Hans, John}
\end{axis}
\end{tikzpicture}شێوازی هێڵ و نیشانەکان
هەڵبژاردەکانی دوای \addplot ڕەنگ، هێڵ و نیشانەکان دیاری دەکەن. دەتوانیت بە ئازادی تێکەڵیان بکەیت.
| هەڵبژاردە | نرخەکان | لە Scissor LaTeX |
|---|---|---|
| ڕەنگ | red، blue!60!black، color=teal، هەر ناوێکی xcolor یان تێکەڵەیەک | کار دەکات |
| ئەستووریی هێڵ | ultra thin، very thin، thin، semithick، thick، very thick، ultra thick، line width=1.5pt | کار دەکات |
| شێوەی پچڕپچڕ | solid، dashed، dotted، densely dashed، loosely dotted، dashdotted، dash pattern=on 4pt off 2pt | کار دەکات |
mark= | *، o، square*، square، triangle*، triangle، diamond*، diamond، x، +، star، pentagon*، asterisk، otimes*، |، -، none | کار دەکات |
mark size=3pt | نیوەتیرەی نیشانەکە | کار دەکات |
mark options={fill=white} | تەنها شێوازی نیشانەکان | کار دەکات |
mark repeat=2 | نیشانەیەک لەسەر هەر دووەم خاڵێک | کار دەکات |
no marks، only marks | تەنها هێڵ، تەنها نیشانە | کار دەکات |
ڕەنگ، شێوەی پچڕپچڕ و نیشانەکان
\begin{tikzpicture}
\begin{axis}[domain=0:4, samples=9, legend pos=outer north east]
\addplot[blue, thick, mark=*] {x};
\addplot[red, dashed, mark=square*, mark options={fill=white}] {x^1.5/2};
\addplot[teal, densely dotted, very thick] {sqrt(x)};
\addplot[orange, mark=triangle*, mark size=3pt, only marks] {4 - x};
\legend{linear, power, root, falling}
\end{axis}
\end{tikzpicture}نیشانەکان هەمیشە بە هێڵی پڕ دەکێشرێن، تەنانەت لەسەر زنجیرەیەکی پچڕپچڕیش، وەک لە pgfplots.
هەڵبژاردنی لیستێکی خول
لیستی خول زنجیرەی ئەو شێوازانەیە کە فەرمانە سادەکانی \addplot بەکاریان دەهێنن. یەکێکی ئامادەکراو بە cycle list name هەڵبژێرە، یان هی خۆت بە cycle list بنووسە.
لیستی خولی black white، و یەکێکی تایبەت
\begin{tikzpicture}
\begin{axis}[cycle list name=black white, width=6.5cm, height=5cm, title={black white}]
\addplot coordinates {(0,0) (1,1) (2,4)};
\addplot coordinates {(0,1) (1,2) (2,2)};
\addplot coordinates {(0,2) (1,0) (2,1)};
\end{axis}
\end{tikzpicture}
\begin{tikzpicture}
\begin{axis}[cycle list={{red, thick}, {blue, dashed}}, width=6.5cm, height=5cm, title={custom}]
\addplot coordinates {(0,0) (1,1) (2,4)};
\addplot coordinates {(0,1) (1,2) (2,2)};
\end{axis}
\end{tikzpicture}ناوە ئامادەکراوەکانی کە کار دەکەن: color (بنەڕەتی)، exotic، black white، mark list و linestyles. \pgfplotscreateplotcyclelist{name}{...} لە پێشەکیدا لیستێک پێناسە دەکات کە دەتوانیت دووبارە بەکاری بهێنیتەوە.
چەماوەی نەرم و پلەکان
smooth لە جیاتی پارچەی ڕاست چەماوەیەک بە ناو خاڵەکاندا دەکێشێت؛ tension (بنەڕەتی 0.55) ئەوە کۆنترۆڵ دەکات کە چەندە خڕ بێت. const plot فەنکشنێکی پلەیی دەکێشێت کە هەر نرخێک تا خاڵی دواتر ڕادەگرێت.
smooth و const plot
\begin{tikzpicture}
\begin{axis}[ymin=0, legend pos=north west]
\addplot+[smooth] coordinates {(0,1) (1,2.5) (2,1.8) (3,3.2) (4,2.4)};
\addplot+[const plot] coordinates {(0,0.5) (1,1) (2,1.5) (3,1.2) (4,2)};
\legend{smooth, const plot}
\end{axis}
\end{tikzpicture}فەنکشن بە پلە و ڕادیان
فۆرموولەکان pgfmath بەکاردەهێنن: + - * / ^، کەوانە، sqrt، exp، ln، abs، min، max، sin، cos، tan و زیاتر، لەگەڵ pi و e وەک نەگۆڕ. گۆشەکان بە پلەن، بۆیە ڕادیان بە deg(x) بگۆڕە.
sin و cos بە درێژایی یەک خول
\begin{tikzpicture}
\begin{axis}[domain=0:2*pi, samples=80, xlabel=$t$,
xtick={0,1.5708,3.1416,4.7124,6.2832},
xticklabels={$0$,$\frac{\pi}{2}$,$\pi$,$\frac{3\pi}{2}$,$2\pi$},
legend pos=south west]
\addplot[blue, thick] {sin(deg(x))};
\addplot[red, thick, dashed] {cos(deg(x))};
\legend{$\sin t$, $\cos t$}
\end{axis}
\end{tikzpicture}چەماوەی پارامێتری
بۆ کێشانی چەماوەیەک کە بە x(t) و y(t) دراوە، هەردوو فۆرموولەکە لە ناو کەوانەدا بنووسە، بە کۆمایەک جیایان بکەرەوە، و variable=t دابنێ.
چەماوەیەکی لیساجوو
\begin{tikzpicture}
\begin{axis}[axis lines=middle, xmin=-1.3, xmax=1.3, ymin=-1.3, ymax=1.3]
\addplot[purple, thick, domain=0:360, samples=120, variable=t]
({cos(t)}, {sin(2*t)});
\end{axis}
\end{tikzpicture}بۆشایی لە چەماوەیەکدا
فەنکشنێکی وەک 1/x بەرەو بێکۆتایی دەڕوات. restrict y to domain ئەو خاڵانەی لە دەرەوەی مەودایەکن لادەبات، و unbounded coords=jump لەوێدا هێڵەکە دەپچڕێنێت لە جیاتی ئەوەی دوو لقەکە بەیەکەوە ببەستێت. هەردووکیان لەسەر \addplotـەکە دابنێ.
1/x بە پچڕانێک لە سفردا
\begin{tikzpicture}
\begin{axis}[ymin=-10, ymax=10, axis lines=middle]
\addplot[blue, thick, domain=-3:3, samples=200,
restrict y to domain=-10:10, unbounded coords=jump] {1/x};
\end{axis}
\end{tikzpicture}چی جیاوازە لە دامەزراندنێکی TeX
ڕێنماییەکەی pgfplots لەسەر CTAN هەموو هەڵبژاردەیەک ڕوون دەکاتەوە: ctan.org/pkg/pgfplots. بۆ خاڵ بێ هێڵ، سەیری هێڵکاریی خاڵی بکە.
هەروەها سەیری بنەماکانی pgfplots، تەوەری لۆگاریتمی، هێڵکاریی گرووپی و داتا لە CSV بکە.
پرسیار و وەڵام
چۆن لە LaTeX فەنکشنێک بکێشم؟
\addplot[domain=a:b, samples=n] {formula}; لە ناو axisـێکدا بنووسە، و x وەک گۆڕاو بەکاربهێنە، بۆ نموونە {x^2 - 1}.
چۆن نیشانەکان لە هێڵێک لابەرم؟
no marks بۆ هەڵبژاردەکانی \addplot زیاد بکە، یان هەڵبژاردە بێ + بدە (بۆ نموونە \addplot[blue])، کە هێڵێکی سادە دەکێشێت.
بۆچی sin(x) نزیکەی تەخت دەردەکەوێت؟
pgfplots گۆشەکە بە پلە دەخوێنێتەوە، بۆیە sin(x) لە 0 تا 6 تەنها 6 پلە دەگرێتەوە. sin(deg(x)) بنووسە.
هەموو نموونەیەکی ئەم پەڕەیە لە کاتی دروستکردنی ماڵپەڕەکەدا لەلایەن Scissor LaTeX ڕیز دەکرێت. دوایین نوێکردنەوە: 2026-11-07.