بڕۆ بۆ ناوەڕۆک
Scissor LaTeX

TikZ لە Scissor LaTeX

پاکێجی TikZ لە Scissor LaTeX بۆ بەشێکی باو کار دەکات، کە خۆی دەیکێشێت: هێڵ، شێوە، کەوان، چەماوە، تۆڕ، node بە ناو و anchorـەوە، تیر، کتێبخانەی positioning، \foreach، scopeـەکان و ڕەنگەکان؛ \matrix، \pic، decorationـەکان، patternـەکان، شێوەکانی node جگە لە rectangle و circle، و وێنەکانی tikz-cd، circuitikz و forest هێشتا پشتگیری ناکرێن.

پاکێجەکە چی دەکات

TikZ زمانی هێڵکاریی LaTeX ـە. لەناو tikzpictureـێکدا ڕێڕەو دەنووسیت وەک \draw (0,0) -- (2,1);، دەق لەناو nodeـەکاندا دادەنێیت، nodeـەکان بە تیر بەیەکەوە دەبەستیت، و بە \foreach شتەکان دووبارە دەکەیتەوە. ئەو کتێبخانانەی بە \usetikzlibrary بار دەکرێن تایبەتمەندی زیاد دەکەن وەک دانانی ڕێژەیی (positioning)، سەری تیر (arrows.meta) و ژمێرکاریی کۆئۆردینات (calc).

Scissor LaTeX ـی TikZ جێبەجێ ناکات. ڕیزکەرەکە وێنەکە دەخوێنێتەوە و خۆی دەیکێشێت، وەک گرافیکی ڤێکتەر، و دەقی nodeـەکان بە فۆنتەکانی بەڵگەنامەکە.

چی لێرە کار دەکات

تایبەتمەندیلە Scissor LaTeXزیاتر
\draw، \fill، \filldraw، \path، فەرمانی ناو دێڕی \tikzکار دەکاتبنەماکانی TikZ
--، -|، |-، rectangle، circle، ellipse، arc، grid، .. controls ..، to[out=,in=]کار دەکاتبنەماکانی TikZ
کۆئۆردیناتی جەمسەری، ڕێژەیی (+، ++) و ناودار، anchorـەکانی وەک (A.north)کار دەکات
خاڵی ناوەڕاستی calc وەک ($(A)!0.5!(B)$)کار دەکاتتەنها خاڵی ناوەڕاست و +/-.
\node، \coordinate، draw، fill، text width، align، minimum sizeکار دەکاتNode و تیرەکان
شێوەکانی node rectangle و circleکار دەکاتellipse وەک بازنە دەکێشرێت، بەبێ پەیام؛ شێوەکانی تر (diamond، star ...) وەک لاکێشە، بە پەیامێکەوە.
positioning: right=of A، below=1cm of A، node distanceکار دەکات
تیرەکانی ->، <->، -stealth، -latex، -{Stealth}کار دەکاتسەرەکان نزیکن لە TikZ، نەک ڕێک وەک ئەو.
ڕەنگ، تێکەڵە (red!50!blue)، ئەستووریی هێڵ، شێوازی پچڕپچڕ، ڕوونی، rounded cornersکار دەکاتسەیری xcolor بکە.
scope، scale، shift، rotate، every node/.style، \tikzsetکار دەکات
\foreach لەگەڵ لیست، مەودا، جووت و countکار دەکات
\clip لەگەڵ لاکێشەیەک یان بازنەیەککار دەکاتڕێڕەوەکانی تری clip بە پەیامێک پشتگوێ دەخرێن.
Decorationـەکان، ڕێڕەوەکانی let، name intersectionsپشتگیری ناکرێتبە پەیامێک پشتگوێ دەخرێن؛ ڕێڕەوەکە بە سادەیی دەکێشرێت.
pattern=...بەشێکیوەک پڕکردنەوەیەکی کاڵ دەکێشرێت، لەگەڵ پەیامی "patterns are drawn as a light fill".
\matrix، \picپشتگیری ناکرێتوێنەکە دەبێتە سندووقێکی خاڵخاڵ لەگەڵ پەیامێک.
وێنەکانی tikz-cd، circuitikz، forestپشتگیری ناکرێتلادەبرێن، لەگەڵ پەیامێک.
هێڵکاری بە تەوەرەوەکار دەکاتpgfplots بەکاربهێنە.

نموونەکان

Nodeـە ناودارەکان کە بە کتێبخانەی positioning دانراون و بە تیر بەیەکەوە بەستراون:

Node، positioning و تیرەکان

LaTeXلە دەستکاریکەردا بیکەرەوە
\documentclass{article}
\usepackage{tikz}
\usetikzlibrary{positioning, arrows.meta}
\begin{document}
\begin{tikzpicture}[node distance=1.2cm,
    box/.style={draw, rounded corners, minimum width=2cm}]
  \node[box] (data) {Data};
  \node[box, right=of data] (model) {Model};
  \node[box, right=of model] (report) {Report};
  \draw[-{Stealth}] (data) -- (model);
  \draw[-{Stealth}] (model) -- (report);
  \node[below=0.3cm of model] {44 runs};
\end{tikzpicture}
\end{document}

وێنەیەکی بچووک لەناو دێڕدا، و شێوەکان کە بە \foreach دووبارە کراونەتەوە:

\foreach و \tikzـێکی ناو دێڕ

LaTeXپێشەکی: \usepackage{tikz}لە دەستکاریکەردا بیکەرەوە
Status: \tikz \fill[green!60!black] (0,0) circle (3pt); online.

\begin{tikzpicture}
  \foreach \x/\c in {0/red, 1/orange, 2/yellow, 3/green, 4/blue} {
    \fill[\c] (\x, 0) rectangle ++(0.8, 0.8);
    \node at (\x + 0.4, -0.3) {\x};
  }
\end{tikzpicture}

\matrixـێکی nodeـەکان پشتگیری ناکرێت. وێنەکە بە سندووقێکی خاڵخاڵ دەگۆڕدرێت کە ئەمە دەڵێت:

\matrix ناکێشرێت

LaTeXپێشەکی: \usepackage{tikz}لە دەستکاریکەردا بیکەرەوە
\begin{tikzpicture}
  \matrix[draw] {
    \node {A}; & \node {B}; \\
    \node {C}; & \node {D}; \\
  };
\end{tikzpicture}

تابی کێشەکان: \matrix in a picture is not supported yet

گونجاوی

  • لە دامەزراندنێکی TeX ەوە بۆ ئێرە: ئەو وێنانەی لەناو بەشەکەی سەرەوەدان وەک لەوێ دەردەکەون. هەڵبژاردە پشتگیرینەکراوەکان لە تابی کێشەکاندا ناویان دەبرێت، و باقیی وێنەکە هەر دەکێشرێت. هێڵکارییە گۆڕاوەکان (commutative) بە tikz-cd، سووڕگەکان و درەختەکان لادەبرێن.
  • لێرەوە بۆ دامەزراندنێکی TeX: وێنەکان لەوێ بە TikZ بێ گۆڕانکاری کۆمپایل دەبن.

ڕێنماییی TikZ بەشێکە لە PGF لەسەر CTAN: ctan.org/pkg/pgf. هێڵکارییە گۆڕاوەکان: tikz-cd.

پرسیار و وەڵام

ئایا پێویستە کتێبخانەکانی TikZ بار بکەم؟

وەک لە هەر بەڵگەنامەیەکی LaTeX دا \usetikzlibrary{...} بنووسە. Scissor LaTeX دێڕەکە وەردەگرێت، بۆیە بەڵگەنامەکە لە شوێنی تریش کۆمپایل دەبێت؛ تایبەتمەندییە پشتگیریکراوەکان کار دەکەن، ناوی کتێبخانەکە برابێت یان نا.

بۆچی وێنەی TikZـەکەم سندووقێکی خاڵخاڵە؟

وێنەکە تایبەتمەندییەک بەکاردەهێنێت کە هێشتا پشتگیری ناکرێت، وەک \matrix یان \pic. دەقی ناو سندووقەکە و تابی کێشەکان ناوی دەبەن.

دەتوانم هێڵکاریی گۆڕاو (commutative) بکێشم؟

هێشتا بە tikz-cd نا: ئەو وێنانە لادەبرێن. هێڵکارییە سادەکان دەتوانرێن بە node و تیر بکێشرێن، یان بە \begin{array} و تیرەکان لە بیرکاریدا بنووسرێن.

هەموو نموونەیەکی ئەم پەڕەیە لە کاتی دروستکردنی ماڵپەڕەکەدا لەلایەن Scissor LaTeX ڕیز دەکرێت. دوایین نوێکردنەوە: 2026-11-07.